ΔΝΤ: Αξιοσημείωτα τα οικονομικά επιτεύγματα της Κύπρου, υψηλό το ιδιωτικό χρέος και το δημόσιο χρέος

ΔΝΤ: Αξιοσημείωτα τα οικονομικά επιτεύγματα της Κύπρου, υψηλό το ιδιωτικό χρέος και το δημόσιο χρέος

Τα αξιοσημείωτα οικονομικά επιτεύγματα της Κύπρου μετά την έξοδο της στις αρχές του 2016 από to μνημόνιο χαιρετίζει το Εκτελεστικό Συμβούλιο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), υπογραμμίζοντας, ωστόσο, ότι η ικανότητα της Κύπρου να αποπληρώσει το δάνειο που παραχώρησε το Ταμείο είναι ικανοποιητική αλλά υπόκειται σε κινδύνους.

Ταυτόχρονα, το Εκτελεστικό Συμβούλιο του ΔΝΤ, το οποίο ενέκρινε την έκθεση του πρώτου μεταμνημονιακού ελέγχου της κυπριακής οικονομίας, σημειώνει τα υψηλά επίπεδα του ιδιωτικού χρέους, των μη εξυπηρετούμενων δανείων και των υποχρεώσεων της γενικής κυβέρνησης και καλεί τις κυπριακές αρχές να ενισχύσουν τις προσπάθειές τους προς αυτή την κατεύθυνση.

Η οικονομική ανάκαμψη της Κύπρου συνέχισε να ενισχύεται για 15 συνεχόμενους μήνες μετά την έξοδο της από το πρόγραμμα, ενώ η ανάπτυξη είχε μια ευρεία βάση και ανήλθε στο 2,8% το 2016, οδηγώντας σε σημαντική μείωση του ποσοστού ανεργίας, υπογραμμίζει.

Εξαιρουμένων των προσωρινών εισαγωγών, σύμφωνα με το Συμβούλιο, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών συνέχισε να μειώνεται, ενώ τα αρχικά κέρδη στην ανταγωνιστικότητα διατηρήθηκαν. Αναφέρει επίσης ότι η αναδιάρθρωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων έχει επιταχυνθεί, υπογραμμίζοντας, ωστόσο, ότι η απομάκρυνση του χρέους από τους ισολογισμούς του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα εξελίσσεται με αργούς ρυθμούς και το χρέος παραμένει πολύ μεγάλο.

Μεσοπρόθεσμα, σύμφωνα με το Συμβούλιο, ο ρυθμός ανάπτυξης αναμένεται σταδιακά να περιοριστεί ελαφρώς πάνω από το 2%, κυρίως λόγω δύο παραγόντων: της αναμενόμενης ενίσχυσης στην εξυπηρέτηση του χρέους από τον ιδιωτικό τομέα και της αποκατάστασης των αποταμιεύσεων, που θα στηρίξει την αύξηση της κατανάλωσης, καθώς και του σταδιακού περιορισμού της τρέχουσας συνεχόμενης αύξησης των επενδύσεων.

Σε συνδυασμό με την διαγραφή χρέους, η εξυπηρέτηση του χρέους με πιο εντατικούς ρυθμούς θα αποκαταστήσει σταδιακά σε πιο βιώσιμο επίπεδο το χρέος του υπερχρεωμένου ιδιωτικού τομέα και θα βελτιώσει την «υγεία» του τραπεζικού τομέα, υπογραμμίζει.

Το ΔΝΤ αναμένει για το 2017 και 2018 ότι η αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ θα ανέλθει στο 2,7% και 2,5%, αντίστοιχα, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα θα ανέλθει στο 3% του ΑΕΠ το 2017 και θα περιοριστεί στο 2,3% την περίοδο 2018-2022, συμβάλλοντας στη μείωση του δημόσιου χρέους σε ποσοστό ελαφρώς πάνω από το 80% του ΑΕΠ μέχρι το 2022.

Ειδικότερα, στην αξιολόγηση του για την κυπριακή οικονομία το Εκτελεστικό Συμβούλιο χαιρετίζει τα αξιοσημείωτα οικονομικά επιτεύγματα της Κύπρου μετά την έξοδο της στις αρχές του 2016 από το πρόγραμμα που χρηματοδοτήθηκε από το ΔΝΤ, συμπεριλαμβανομένης της ενίσχυσης της ανάπτυξης και της απασχόλησης, του μεγάλου πρωτογενούς δημοσιονομικού πλεονάσματος και της συνεχιζόμενης σταδιακής βελτίωσης του τραπεζικού συστήματος.

Ωστόσο, τονίζει ότι αυτά τα επιτεύγματα αυτά δεν έχουν οδηγήσει ακόμη σε σημαντική μείωση των υψηλών επιπέδων του ιδιωτικού χρέους, των μη εξυπηρετούμενων δανείων και των υποχρεώσεων της γενικής κυβέρνησης και καλούν τις αρχές να ενισχύσουν τις προσπάθειές τους.

Το Συμβούλιο υπογραμμίζει ότι η ικανότητα της Κύπρου να αποπληρώσει το Ταμείο είναι ικανοποιητική αλλά υπόκειται σε κινδύνους.

Η διατήρηση μέτριας αύξησης του ΑΕΠ και πρωτογενών δημοσιονομικών πλεονασμάτων αναμένεται να στηρίξουν την ικανότητα αποπληρωμής, υποστηριζόμενη από την μετακύλιση του προφίλ ωρίμανσης (λήξεων) του κρατικού χρέους και τη συνεχή πρόσβαση στις κεφαλαιαγορές με ευνοϊκούς όρους, σημειώνει.

Επιπλέον, το Συμβούλιο χαιρετίζει την πρόθεση των κυπριακών αρχών να αποπληρώσουν νωρίτερα, μέρος του δανείου που παραχώρησε το Ταμείο στην Κύπρο, ενέργεια που θα μείωνε περαιτέρω το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους.

Ωστόσο, προκειμένου να διασφαλιστεί η ικανότητα αποπληρωμής σε περίπτωση αστάθειας της οικονομικής ανάπτυξης και οικονομικών κρίσεων, το Συμβούλιο προτρέπει την κυπριακή Κυβέρνηση στην εφαρμογή πιο φιλόδοξων πολιτικών για αύξηση των δημοσιονομικών αποθεμάτων και την μείωση του ιδιωτικού και δημόσιου χρέους.

Επιπλέον, συστήνει στην λήψη μέτρων για επιτάχυνση της μείωσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων και της μόχλευσης του ιδιωτικού τομέα για την ενίσχυση στην παραχώρηση πιστώσεων, την εξάλειψη των υπερβολικών χρεών, την προστασία των κεφαλαίων των τραπεζών και τη βελτίωση της κουλτούρας των πληρωμών.

Στην αξιολόγηση του για την κυπριακή οικονομία, το Εκτελεστικό Συμβούλιο συμβουλεύει τις κυπριακές αρχές να διαμορφώσουν εργαλεία που να ενθαρρύνουν τις τράπεζες να προσφέρουν πακέτα βιώσιμων δανείων σε βιώσιμους δανειολήπτες και να αυξήσουν την εμπιστοσύνη σε παροχής δανείων τρίτων μερών, ενώ ταυτόχρονα να εξορθολογήσουν τις δικαστικές διαδικασίες για επίλυση απαιτήσεων και να διασφαλίσουν ότι οι κανονισμοί ενθαρρύνουν την έγκαιρη αναγνώριση των ζημιών.

Επιπλέον, το Συμβούλιο ζητεί περαιτέρω προσπάθειες για περιορισμό του δημόσιου χρέους ώστε να δημιουργηθεί δημοσιονομικό απόθεμα και να απομονωθεί η καθοδική πορεία του δημόσιου χρέους από πιθανές κρίσεις.

«Αυτό θα μπορούσε να επιτευχθεί με την διαφύλαξη των επιπλέον αλλά και των μη αναμενόμενων εσόδων καθώς και με την επανέναρξη των ιδιωτικοποιήσεων», τονίζει.

Ωστόσο, σύμφωνα με το κείμενο της αξιολόγησης, ορισμένοι Εκτελεστικοί Σύμβουλοι προειδοποιούν ότι η πρόσθετη δημοσιονομική προσπάθεια θα μπορούσε να εμποδίσει την οικονομική ανάκαμψη.

Τονίζουν ότι η διάθεση πρόσθετων πόρων για τις δημόσιες επενδύσεις, που θα ενισχύουν την ανάπτυξη, και η εφαρμογή διαρθρωτικών δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων ώστε να αποφευχθεί απόκλιση από τις δαπάνες και μείωση φορολογιών, χωρίς αναπλήρωση των εσόδων που θα απολεσθούν, «είναι επίσης ουσιώδεις για τη μείωση του δημόσιου χρέους».

Το Εκτελεστικό Συμβούλιο χαιρετίζει επίσης τη δέσμευση των κυπριακών αρχών να διασφαλίσουν ότι η υγειονομική περίθαλψη, το μισθολόγιο του δημόσιου τομέα και οι μεταρρυθμίσεις του συνταξιοδοτικού συστήματος του δημόσιου τομέα δεν θα θέσουν σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα των δημοσίων οικονομικών.

Τέλος, το Εκτελεστικό Συμβούλιο του ΔΝΤ ενθαρρύνουν τις κυπριακές αρχές να επαναρχίσουν τις μακροοικονομικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις για να ενισχύσουν τον ανταγωνισμό και να ενθαρρύνουν τις ευρύτερες επενδύσεις και την οικονομική ανάπτυξη.

Επίσης, συστήνουν την αναζωογόνηση του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων και τη δημιουργία ενός ειδικού εμπορικού δικαστηρίου, που θα ενισχύσει την επιβολή νομικών αξιώσεων εμπορικής υφής.